خودروهای آلومینیومی ۳ برابر سبک‌تر از همتایان فولادی
آینده با خودروهای الکتریکی به آلومینیوم لبخند می‌زند؟
باشگاه آلومینیوم: میزان مصرف آلومینیوم در خودروسازی در سال‌های گذشته در سطح جهان با رشد قابل‌توجهی روبه‌رو شده است، خودروسازان با هدف سبک‌تر کردن خودرو و همچنین بهینه‌سازی مصرف سوخت به سمت استفاده از این فلز نقره‌ای در صنعت خودرو روی آورده‌اند.این درحالی است که در کشور ما با تاخیر بیش از یک دهه برخی قطعات خودرو در حال جایگزینی با فلز آلومینیوم هستند.
به گزارش باشگاه آلومینیوم به نقل از صمت، ورود آلومینیوم به صنعت خودروسازی درهای بسیاری را پیش‌روی خودروسازان جهان باز کرده است. از اینرو شرکت‌های معتبر خودروسازی جهان، ورق‌های آلومینیومی را برای تولیدات خود برگزیده‌اند. سبک شدن خودرو یکی از ویژگی‌هایی است که این فلز را برای خودروسازان محبوب‌تر از فولاد کرده است.
برخی گزارش‌ها عنوان کرده‌اند که خودروهایی که با آلومینیوم ساخته می‌شوند، ۳ برابر سبک‌تر از خودروهای فولادی هستند. شرکت‌های خودروسازی جنرال موتورز و فورد امریکا درنظر دارند در ساخت خودروی‌های پیکاپ یا همان وانت از آلومینیوم بیشتری استفاده کنند. در اروپا نیز شرکت‌های بی‌ام‌و، مرسدس بنز و آئودی از قبل در ساخت خودروهای خود از آلومینیوم استفاده می‌کردند و این روند همچنان ادامه دارد.
در اروپا به موجب قوانین ناظر بر رعایت محیط‌زیست، شرکت‌های خودروسازی مجبورند برای کاهش مصرف سوخت و کاهش گاز کربنیک اقدام به تولید خودروهای سبک‌تری کنند. از اینرو صنایع خودروسازی جهان درنظر دارند، این فلز را بیشتر مورد استفاده قرار دهند. حال باید دید خودروسازهای ایرانی استفاده از چه میزان آلومینیوم را در اولویت برنامه‌های خود قرار داده‌اند.
جایگاه آلومینیوم در خودروسازی
درباره جایگاه فلز آلومینیوم در صنعت خودروسازی و استقبال خودروسازان جهانی از این فلز، محسن رزم‌خواه، عضو هیات‌مدیره انجمن قطعه‌سازان می‌گوید: به‌طور کلی در سطح جهان میزان استفاده از آلومینیوم در صنعت خودرو رو به افزایش است و هر روز بیشتر از گذشته این فلز مورداستفاده قرار می‌گیرد. از اینرو شاهد هستیم که قطعات فلزی بیشتری در خودرو با آلومینیوم ساخته می‌شوند.
رزم‌خواه در ادامه خاطرنشان کرد: از آنجا که کشور ما وابسته به خودروسازی جهانی است، میزان مصرف آلومینیوم نیز رو به افزایش است. هم‌اکنون به صورت کلی نرخ رشد آلومینیوم، لاستیک و پلاستیک در خودروسازی در حال افزایش است، چراکه خودروها از حالت مکانیکی به الکترونیکی در تغییر هستند، بنابراین خودروها به سمت مصرف مواد جدید در حال تغییر هستند.
این عضو هیات‌مدیره انجمن قطعه‌سازان افزود: درحال‌حاضر قطعاتی مانند سرسیلندر، بدنه سیلندر، رینگ چرخ‌ها، پمپ‌ها، پمپ انژکتوری و بیشتر قطعات تزئینی با قطعات آلومینیومی ساخته می‌شوند و روز به روز قطعات بیشتری را در خودروسازی با آلومینیوم می‌سازند. برای نمونه بدنه موتور که در گذشته چدن آهنی بود، به‌تازگی با آلومینیوم ساخته می‌شود که این موضوع سبب شده است وزن سیلندر و سرسیلندر به‌طور قابل‌توجهی کاهش پیدا کند.
مزایای استفاده از آلومینیوم در خودروسازی
رزم‌خواه در پاسخ به این پرسش که چرا آلومینیوم در خودروسازی مورداستقبال قرار گرفته است، عنوان کرد: به دلیل سبک بودن این فلز و گاهی ارزان‌تر بودن نرخ آلومینیوم از فولاد و همچنین قابلیت انعطاف‌پذیری در خودروسازی این فلز در خودروسازی از استقبال بیشتری برخوردار است.
وی در ادامه تاکید کرد: هر اندازه که وزن خودرو سبک‌تر شود، میزان سوخت آن نیز کاهش می‌یابد، به عبارت دقیق‌تر به ازای هر ۱۰ درصد کاهش وزن خودرو، ۶درصد مصرف سوخت کاهش می‌یابد. همچنین با کاهش وزن خودرو فاصله بین متوقف شدن خودرو و ترمز کوتاه‌تر می‌شود و درنتیجه شتاب خودرو هنگام حرکت بیشتر می‌شود که درنهایت قابلیت رانندگی را افزایش می‌دهد.
رزم‌خواه همچنین درباره مزایای زیست‌محیطی سبک شدن خودرو یادآور شد: ازسوی دیگر کاهش سوخت به نوبه خود می‌تواند میزان آلودگی‌های زیست‌محیطی را کاهش دهد و این امر به کاهش انتشار گازهای گلخانه‌های خواهد انجامید.
وی همچنین با اشاره به مزایای ایمنی استفاده از آلومینیوم گفت: از آنجا که آلومینیوم فلزی انعطاف‌پذیر است، هنگام تصادف می‌تواند خم شود و این ویژگی سبب محافظت سرنشینان در برابر ضربه‌های تخریبی در تصادف می‌شود.
این عضو هیات‌مدیره انجمن قطعه‌سازان در پاسخ به این پرسش که جایگزینی آلومینیوم در خودرو با فولاد به لحاظ استحکام با مشکلی روبه‌رو نخواهد بود، گفت: آلومینیوم به کار برده شده در خودرو به دلیل استحکام، فولاد است البته آلیاژی از آلومینیوم در خودرو به کار گرفته می‌شود که از استحکام لازم برخوردار است و استحکام آن حتی از فولاد و چدن بیشتر است. برای نمونه موتورهای سرامیکی که از آلیاژ آلومینیوم ساخته می‌شود، استحکامی بیشتر از فولاد دارند.
رزم‌خواه ادامه داد: هم‌اکنون در خودروسازی کشور ما قطعاتی مانند موتور و سرسیلندر از آلومینیوم ساخته می‌شود که از نرخ رشد خوبی در تولید برخوردار شده‌اند. البته باید خاطرنشان کرد که کیفیت محصولات ما با کالاهایی که در سایر کشورها تولید می‌شود، فاصله دارد ازاین‌رو باید بتوان این فاصله را کم کرد. برخی قطعات آلومینیومی کپی‌برداری از خارجی‌ها است که در داخل تولید می‌شود و برخی هم وارداتی است.
تاخیر ۱۵ساله
همچنین محمد آشفته‌آج‌بیشه کارشناس آلومینیوم درباره جایگاه آلومینیوم در صنعت خودروسازی در جهان و ایران در گفت‌وگویی عنوان کرد: حدود ۲۰سال است خودروسازی در جهان به‌دلیل سبک‌سازی خودرو و همچنین بهینه‌سازی مصرف سوخت به سمت استفاده بیشتر از آلومینیوم‌سازی پیش رفته‌اند و بیشتر شرکت‌های بزرگ خودروسازی آلومینیوم را به جای فولاد در قطعات برقی، قطعات بدنه موتور، بدنه خودرو، قطعات مربوط به ترمز و سایر قطعات خودرو به کار می‌گیرند. برای نمونه سرسیلندر پژو که حدود ۲۰ سال پیش تولید شده، آلومینیومی است.
آشفته‌آج‌بیشه خاطرنشان کرد: البته آلومینیوم در ترکیب با سایر مواد مانند تیتانیوم، کروم، کبالت و نیکل بسیار محکم می‌شود. از اینرو حتی به‌جای سیم و کابلی که تا پیش از این از فلز مس استفاده می‌شد، هم‌اکنون آلومینیوم در حال جایگزین شدن است. البته این جایگزینی هم در صنعت برق و هم در صنعت خودرو در حال رخ دادن است.
وی گفت: ایران نیز به پیروی از جهان به سمت استفاده بیشتر از آلومینیوم در خودورسازی پیش رفته است اما تاخیر ۱۵ساله با جهان دارد و باید بتواند این تاخیر را باسرعت بیشتری پر کند.
آشفته‌آج‌بیشه در پاسخ به این پرسش که ایران تا چه حد توانایی ساخت آلومینیوم آلیاژی دارد، عنوان کرد: در ایران شرکت ایرالکو با مشارکت بخش خصوصی آلومینیوم آلیاژی تولید می‌کند. به این روش که شمش آلومینیوم با پایه ۹۷درصد با سایر مواد ترکیب و آلومینیوم آلیاژی ساخته می‌شود. ایرالکو برحسب سفارش آلیاژ تولید می‌کند؛ چراکه برای بخش خصوصی که کوره‌های ذوب ندارند این کار راحت‌تر انجام می‌شود. این کارشناس آلومینیوم افزود: برخی شرکت‌های خصوصی در ایران بزرگ‌ترین مصرف‌کننده آلومینیوم آلیاژی هستند که قراردادهای بلندمدت با ایران‌خودرو دارند.
آشفته‌آج‌بیشه گفت: درباره رینگ خودرو باید خاطرنشان کرد که این قطعه یک صنعت بسیار ارزشمند برای ارزش‌افزوده آلومینیوم است. برای نمونه خودروهای هیوندای به‌طور کامل رینگ آلومینیومی دارند.
وی با اشاره به مزایای استفاده از فلز آلومینیوم در صنعت خودرو عنوان کرد: از زیباسازی تا سبک‌سازی خودرو تا بهینه‌سازی مصرف سوخت و به دنبال آن کاهش میزان آلودگی جزو مزایای استفاده از آلومینیوم در صنعت خودروسازی است. البته در جهان خودروهای الکترویکی در حال تولید است که در این نوع خودروها بیشتر آلومینیوم مورد استفاده قرار می‌گیرد.
بنابراین نقش فلز آلومینیوم در خودرو روز به روز در حال افزایش است که امیدواریم در کشور ما نیز استفاده از فلز آلومینیوم در خودروسازی رواج بیشتری پیدا کند. البته این مهم با تولید خودروهای الکتریکی رقم می‌خورد که درحال‌حاضر در کشور ما تولید نمی‌شود.
